Wersja strony dla urządzeń mobilnych
mobile.bociany.info
o podróży
Drogę przelotu mają zakodowaną w genach: przeprowadzono eksperyment polegający na zamianie jaj w gniazdach par z populacji zachodniej i wschodniej. Rodzice z zachodu wychowywali pisklęta pary wschodniej i na odwrót. Podczas migracji jesiennej okazało się, że pisklęta wybrały drogę „na krzyż” to znaczy poleciały tą samą trasą co ich biologiczni rodzice a nie ci przybrani.
- bociany białe gniazdują w Europie Zachodniej (Hiszpania, Francja, Niemcy, Austria), Środkowej ( Czechy, Słowacja, Polska) i Wschodniej (Białoruś, Ukraina, Litwa, Łotwa, Estonia, Węgry, Bułgaria), także w Afryce Północnej oraz w Turcji.
- większa część populacji bocianów białych odbywa sezonowe wędrówki na miejsca gniazdowania i na zimowiska; istnieje także część populacji, która nie migruje – zamieszkuje północną Afrykę lub południową Hiszpanię.
- zimowiska bocianów to podmokłe i sawannowe obszary Afryki
- europejska populacja bocianów białych dzieli się na dwie części: zachodnioeuropejską – znajdująca się na zachód od Łaby i wschodnioeuropejską – na wschód od Łaby.
- te dwie populacje wybierają dwie różne drogi przelotu do Afryki: zachodnioeuropejska populacja pokonuje Morze Śródziemne przelatując nad cieśniną Gibraltarską; wschodnioeuropejska – przelatuje nad Bosforem i Turcją oraz Izraelem.
- w wyniku badań przelotów bocianów zaobserwowano, że im dalej na północ gniazdują one, tym dalej na południe Afryki docierają w swoich zimowych wędrówkach. Bociany z Polski docierają nawet do RPA. To około 10 000 km w jedną stronę!!
- przelot zajmuje im 2-3 miesiące. Dziennie pokonują około 300 km nad Europa a nawet 500 km nad Afryką! Z terenów Polski wylatują pod koniec sierpnia, w listopadzie przybywają do miejsc zimowania, które opuszczają już w lutym i rozpoczynają wędrówkę powrotną na lęgowiska, do których powracają pod koniec marca lub w kwietniu.
- bociany lecąc na długie odległości wykorzystują prądy wstępujące, czyli ciepłe powietrze , ogrzane od powierzchni ziemi i unoszące się w tzw. kominach termalnych. W ten sposób latają lotem szybowcowym. Nad Afryka prądy wznoszące są silniejsze, ze względu na większą temperaturę powierzchni ziemi, dlatego mogą dziennie pokonać większe odległości. Dlatego też bociany lecą tylko za dnia i podczas dobrej pogody. Nocą i przy niekorzystnej pogodzie muszą znaleźć bezpieczne miejsce do przeczekania. O takie miejsca i o żerowiska na trasie ich przelotu jest coraz trudniej. Wiele terenów podmokłych jest osuszanych i wkracza na nie intensywna gospodarka ludzka. Często zdarza się, że te piękne i majestatyczne ptaki muszą szukać pożywienia na wielkich wysypiskach śmieci.
- brak pożywienia to nie jedyne niebezpieczeństwo czekające na bociany podczas ich długiej podróży. Dużym zagrożeniem, szczególnie dla młodych osobników są napowietrzne linie elektryczne, o które rozbijają się one i ulegają porażeniu prądem.
Poważnym zagrożeniem są też kolizje z pojazdami i samolotami (szczególnie w miejscach koncentracji dużych stad bocianów na niewielkich obszarach, jak w cieśninach morskich (Gibraltar i Bosfor) i np. na terytorium Izraela). Ale dzięki zastosowaniu obserwacji radarowej ograniczono ilość wypadków z udziałem przelotnych ptaków nad Izraelem.
W Afryce poważnym problemem jest zatrucie bocianów środkami owadobójczymi stosowanymi do zwalczania szarańczy. Szarańcza jest ulubionym pożywieniem bocianów w Afryce. Pojedynczy bocian potrafi zjeść dziennie do 3000 osobników szarańczy.





